Ευάγγελος Ν. Κοτατής

Αρχιτέκτων | Ερευνητής | Συγγραφέας

«Οι Θησαυροί του Κάμπου» Συνέντευξη με τον Στυλιανό Απόδιακο – Μνήμες Παράδοσης, Αρχιτεκτονικής και Οικογενειακής Ιστορίας

Ευάγγελος Ν. Κοτατής

Συνέντευξη με τον Στυλιανό Απόδιακο του Νικολάου και της Ειρήνης — Μνήμες από τον Κάμπο, την Παράδοση και την Ιστορία Ο Στέλιος Απόδιακος μάς υποδέχεται με τη χαρακτηριστική του ζεστασιά και την απέραντη αγάπη του για τον τόπο του. Η οικογένειά του έχει βαθιές ρίζες στον Κάμπο της Χίου, και συγκεκριμένα στην περιοχή Γκιάζου — που πήρε το όνομά της από την γνωστή Γενοβέζικη οικογένεια Γκιάζι, λόγω των πολλών κτημάτων που κατείχε εκεί.

Το πατρικό του κτήμα, επί της οδού Αργέντη, απέναντι από το γνωστό Αργεντικό, αποτελεί ένα ζωντανό κομμάτι της χιώτικης αρχιτεκτονικής και παράδοσης. Ο ίδιος, με μεράκι και σεβασμό, φροντίζει για τη διατήρησή του.

Στο κτήμα σώζεται ακόμα το παλιό μαγγανοπήγαδο και μια στέρνα, δίπλα στην οποία δεσπόζει μια υπέροχη μαρμάρινη γούρνα. Πάνω από τη στέρνα βρίσκεται ένα μικρό σπιτάκι, χτισμένο με την παραδοσιακή τεχνική του "μπαγδατί" — πιθανόν το μοναδικό σωζόμενο τέτοιο δείγμα στον Κάμπο. Πρόκειται για ένα αρχιτεκτονικό στολίδι, που θυμίζει εποχές περασμένες, αλλά όχι ξεχασμένες.

Ιδιαίτερη σημασία έχει και το μικρό εκκλησάκι του Αγίου Στυλιανού, που υπήρχε εντός του κτήματος αλλά καταστράφηκε από τον μεγάλο σεισμό του 1881. Ο Στέλιος φρόντισε να διασώσει ό,τι μπορούσε: έναν ξύλινο σταυρό, παλιές εικόνες και διάφορα αντικείμενα, που σήμερα κοσμούν με σεβασμό το σπίτι του.

Στο ίδιο κτήμα υπήρχε και ένας εντυπωσιακός πύργος, ο οποίος επίσης κατέρρευσε στον καταστροφικό σεισμό του 1881. Από τον πύργο διασώζεται μόνο το ισόγειο, πάνω στο οποίο χτίστηκαν δύο νεότερες κατοικίες: μία στο ισόγειο, όπου σήμερα διαμένει η αδελφή του, Θεοδώρα (Ρίκα) Απόδιακου, και μία στον όροφο, όπου κατοικεί ο ίδιος.

Η αφήγηση αποκτά ιστορική διάσταση όταν ο Στέλιος μάς μιλά για έναν πρόγονό του, κάποιον απο την οικογένεια Γκιάζι, που έζησε στις αρχές του 1800. Σύμφωνα με προφορικές μαρτυρίες, ήταν διάκονος, ο οποίος αργότερα απεκδύθηκε τα ράσα — «απόδιακος», δηλαδή — για να ενταχθεί σε αρματολίκι. Η ιστορία λέει ότι ταξίδεψε στο Άγιο Όρος, όπου γνωρίστηκε με τον Γεώργιο Καραϊσκάκη, και στη συνέχεια πολέμησε σε πολλές μάχες κατά των Τούρκων. Επιβίωσε της Σφαγής της Χίου, και η οικογένεια διατηρεί μέχρι σήμερα φωτογραφία του σε μεγάλη ηλικία.

Μετά τον θάνατο των γονιών τους, τα δύο αδέλφια ανέλαβαν με αφοσίωση και σεβασμό τη φροντίδα του οικογενειακού κτήματος. Κάθε γωνιά, κάθε πέτρα και κάθε δέντρο κρατούν ζωντανή τη μνήμη των προγόνων τους, αντανακλώντας την αγάπη και την παράδοση που τους κληροδότησαν. Με ευλάβεια και υπομονή, συνεχίζουν να τιμούν το παρελθόν, φροντίζοντας το χώρο σαν να είναι ζωντανό κύτταρο της οικογενειακής ιστορίας.

Ο Στέλιος, με βαθιά αγάπη για την παράδοση και σεβασμό στην αρχιτεκτονική κληρονομιά του τόπου, φροντίζει τα ιερά κειμήλια που κουβαλούν το αποτύπωμα των προγόνων. Με κάθε του πράξη, αναλαμβάνει όχι μόνο το βάρος του παρελθόντος αλλά και την ευθύνη να μεταφέρει τη φλόγα αυτή στις επόμενες γενιές, διασφαλίζοντας πως η ιστορία της οικογένειας και του τόπου δεν θα σβήσει ποτέ.

«Με τη γνώση του χθες, κατανοούμε το σήμερα και δημιουργούμε το αύριο»

Ευάγγελος Ν. Κοτατής
Αρχιτέκτων | Ερευνητής | Συγγραφέας
De Montfort University, Leicester, UK
Μέλος ΤΕΕ (Αρ. Μητρώου: 131931)

Απόσπασμα από την υπό έκδοση κασετίνα βιβλίων: «Οι Θησαυροί του Κάμπου»
Το κείμενο και οι φωτογραφίες αποτελούν πνευματική ιδιοκτησία του συγγραφέα.
Απαγορεύεται η αναπαραγωγή ή χρήση χωρίς έγγραφη άδεια.
© Ευάγγελος Ν. Κοτατής – Όλα τα δικαιώματα διατηρούνται.